Gaza: de echte schuldige is Europa

Het geweld in de Gazastrook is het zoveelste hoofdstuk in een tragedie die het Midden-Oosten al meer dan een halve eeuw van crisis tot crisis brengt. Het eerste bedrijf dateert zelfs al van langer geleden. Al in de jaren twintig gingen de Britten, de toenmalige bezetters van Palestina, samen met groepen zionistische Jonden tekeer tegen wat toen ‘lastige’ Palestijnen werden genoemd. In 1922 kwamen de Europese mogendheden een ‘mandaatverklaring’ overeen waarin de Joden een belofte aan een eigen Joodse staat werd gedaan en de belangen van de veel talrijkere Palestijnse bevolking werden genegeerd. In 1967 werden ook de Westbank en de Gazastrook bezet. Sindsdien wordt ook de aanvaardbaarheid van het verzet van de Palestijnen tegen hun marginalisering genegeerd. Anno 2009 gaat de landroof door Israëlische ‘kolonisten’ op de westelijke Jordaanoever gewoon door. Huizen van Palestijnen worden opgeblazen en Palestijnse leiders geliquideerd en wordt het geweld van sommige groepen Palestijnen collectief afgestraft. In de houding van Westerse landen, inclusief Nederland, zit een element van acceptatie van deze misstanden, ook al is de strijd tussen Israëli’s en Palestijnen in elk opzicht ongelijk: tanks tegen geweren, geweren tegen stenen, soldaten tegen jongens.

In 1995 werd van de Gazastrook een grote gevangenis gemaakt is, waarin 1,5 miljoen mensen zitten opgesloten zonder perspectief op inkomen, medische verzorging en welvaart. Op dit moment worden ook de cellen van deze gevangenis verwoest en krijgen de gevangenen de schuld van de onmenselijke toestanden die in de Gazastrook zijn ontstaan. Bij alle overige feiten, waaronder ook het feit dat Hamas beter geen raketten op Israël had kunnen afschieten, dient deze realiteit niet uit het oog te worden verloren.

De oplossing ligt er al decennia lang. Ze heeft in duizenden uren onderhandelingen vorm gekregen en is in vele delen in VN-resoluties bekrachtigd: een twee-statenoplossing, met een veilige staat Israël binnen de grenzen van 1967, een levensvatbaar Palestina met Oost-Jeruzalem als hoofdstad en een gefaseerd recht op terugkeer van vluchtelingen. Dat het maar niet tot een oplossing wil komen, ligt onder meer aan het gebrek aan bereidheid bij Israël om de politiek van landroof en voldongen feiten op te geven. Een domme politiek, omdat ze het land niet heeft gebracht waarnaar het hunkert: veiligheid.

Het protest in Europa tegen het actuele geweld in Gaza heeft geresulteerd in twee kansloze diplomatieke missies. Israël trekt zich namelijk van het Europese gemopper niets aan en ziet erg geen enkele reden in om aan zijn politiek ook maar iets te veranderen. Zolang Europa niet wenst te erkennen dat het conflict in het Midden-Oosten van Europese makelij is en het probleem op het bordje van de Verenigde Staten blijft schuiven, blijft de situatie in het Midden-Oosten hopeloos.  

Israël moet een normaal land worden
De coulante houding van het Westen jegens Israëls is terug te voeren op de bijzondere band die veel landen met Israël ervaren. In Nederland heeft de massale deportatie van Joodse Nederlanders tijdens de Tweede Wereldoorlog Israël tot een bijzonder land gemaakt. De stichting van de staat Israël werd in Nederland met groot enthousiasme begroet. Deze staat gaf het Joodse volk immers de eigen plek en de rechtszekerheid die de landen van Europa het niet hadden kunnen bieden.
Voor veel Europeanen is Israël temeer een bijzondere staat, omdat in het Joodse volk en het bijbelse land de wortels van het christelijke geloof liggen. Jeruzalem, Jerico, de Jordaan roepen bij veel Europeanen herinneringen op aan een lang en rijk verleden. De geschiedenis van Nederland is doortrokken van verwijzingen naar en vergelijkingen met het volk Israël. De bijbel was eeuwenlang en is voor veel mensen nog steeds een bron van inspiratie voor hun persoonlijke en godsdienstige leven, maar ook voor politiek, maatschappij, kunst en cultuur.

Dit verklaart waarom CDA-ministers als Maxime Verhagen en premier Balkenende krampachtig vasthouden aan beelden uit hun kindertijd: het heldhaftige, kleine Israël dat overleeft in een zee van vijandschap, met hoogstaande idealen van democratie en daar tegenover de Palestijnen, die het onheil deels over zichzelf hebben afgeroepen. Verhagen poseert als de kampioen van de mensenrechten, maar voor Israël hanteert hij andere maatstaven. Maatstaven die in woord ontkend worden, maar in zijn daden steeds bevestigd.

Het wordt hoog tijd de relatie tussen Europa en Israël te ‘normaliseren’ en a te zien van een speciale benadering van dit land, zonder voorbij te gaan aan de inderdaad bijzondere gevoelens die velen in Europa voor Israël hebben. .   

Een politiemacht voor de VN
Voor Gaza, Oost-Congo, Soedan en talloze andere conflciten geldt dat lieden die de bevolking terroriseren pas opgeven als ze echt geen kant meer uit kunnen.  Om die reden zouden de Verenigde Naties de beschikking moeten krijgen over een eigen parate politiemacht. De wereld is toe aan een humanitair interventieleger met een civiele en een militaire tak, dat zich met name richt op het tegengaan van volkerenmoord. Het civiele apparaat van de VN moet in de gaten houden waar volkerenmoord dreigt en daar de druk op de autoriteiten opvoeren. En als er toch volkerenmoord volgt, moet er een apparaat zijn dat onmiddellijk kan ingrijpen.   

Jos Teunissen